Önce değer verin: Küçük travmaların etkileri ömür boyu sürüyor

Küçük üzere görünen ancak hayatı derinden etkileyen travmalar, dört bir yanımızı sarıyor. Fizikî bütünlüğü tehdit etmeyen fakat duygusal manada derin izler bırakabilen olaylar küçük travma olarak isimlendiriliyor. Travmanın küçüğü mü olurmuş diye küçümsemenin hakikat bir yaklaşım olmadığını savunan Ruhsal Danışman Safiye Yılmaz Dinç, “Bilimsel araştırmalara nazaran bu travma çeşidi sarsıntı, sel, trafik kazası üzere büyük üzere görünen travmalardan daha fazla patolojiye ve davranış bozukluklarına neden oluyor. Yani değerli olan olay değil, o olayın bize hissettirdikleri” dedi.

Safiye Yılmaz Dinç

ERKEN PERİYOT TEDAVİ KURAL

Araba ve bisiklet kazası, önemli düşme, doğal afetler, terör akınları, savaş, yangın, hastalık, cinsel taciz üzere olaylar büyük travma olarak açıklandığını kaydeden Dinç, “Küçük travma ise çocukluk boyunca devam eden çoklu aksiyonlar, zorbalık, kalıcı fizikî hastalıklar, daima tenkit, reddedilme, ihanet, olumsuz yorumlama, işini kaybetmek, anne babanın boşanması, karşılanmayan fizyolojik ve ruhsal gereksinimler olarak açıklanıyor. Görüldüğü üzere küçük travma aile ve toplumsal münasebetler ile fizyolojik ihtiyaçlarda daha çok karşımıza çıkıyor. Travmalar erken devirde tedavi edilmezse, tesiri ömür uzunluğu sürebiliyor” diye konuştu.

DÖNGÜSEL TESİRİ VAR

Ailede paha görmeyen bir çocuğun ömrü boyunca bu pahası aradığını anlatan Dinç, “Kendini kıymetsiz hissettiren bireyleri bularak bunlardan zorla bedel koparmaya başlıyor. Bu kısır döngü formunda devam edip gidiyor” formunda konuştu.

TRAVMA LABİRENTİNDE KAYBOLUYORLAR

Çocukların hakikat araç – gereç ve kaynaklara da sahip olmadığında travma labirentinin içinde sıkışıp kaldığını tabir eden Dinç. “Çocuk heybesindeki gerilimle mutsuz hayatına devam ediyor. Kimi vakitler durumu anlayıp ve bu durumdan kurtulmakta zorlanabiliyor. Küçük travmanın kişi üzerinde bu biçim döngüsel tesiri olabiliyor. Erken periyotta küçük travma yaşayan şahıslar, ileri devirde karşılaştıkları tüm travmaları çözmekte zorlanıyor” tabirlerini kullandı.

Neler yapılabilir?

Travmanın tarifi, hudut çizgisinin bilinmesi açısından bir ölçü yararlı olmakla birlikte aldatıcı da olabiliyor. Bu kavram kültürden kültüre değişiklik gösterirken, travmanın yalnızca büyük travmadan ibaret olduğu algısının değişmesi gerekiyor.

– Travmanın tesir ve belirtileri, şahıstan şahsa farklılık gösterebiliyor. Kimi şahıslar travmayı daha az belirtiyle atlatırken, birtakım bireyler daha ağır yaşıyor. Bu sebeple şahısların ruhsal sağlamlığının arttırılması gerekiyor.

– Erken periyotta yaşanan travmatik durumlar, sağ beyinde örtük bir formda depolanıyor. Belleğe duygusal ve bedensel olarak kaydedilmeyen bu durumlar, sözel olarak söz edilemezler. Bu sebeple somatik deneyimlemeler bu travma tipinin tahlilinde tesirli rol oynuyor.

– Zelzele, sel üzere büyük travmaları yaşayan danışanlar çoklukla gerekli ruhsal yardımı alarak güzelleşir. Zira büyük travmalar kişinin denetim edemediği travmalar olduğundan danışan bu travmaları şahsına yönelik atfetmez ve daha mukadderatçı davranarak uygunlaşmak ismine daha süratli halde motive olabilir.

-Pek çok insan büyük travmaların hayatı derinden etkileyen ve değiştirebilen bir olgu olduğunun farkına varabiliyor. Bununla birlikte zararsız üzere görünen birçok olayın da (örneğin; ihmal, eleştirilme, alay edilme ) travmatik olabileceği gözden kaçırılabiliyor. Bu olayların her ne kadar yıpratıcı tesiri olsa da kelam konusu belirtiler uyku halinde olup yıllar boyunca gizli kalabiliyor. Bu sebeple küçük travmaların erken farkına varılıp, gerekli müdahalenin yapılması gerekiyor.

– Tedavi ile birlikte tedbire çalışmaları da epeyce değerli ve gerekli. Yani çocuğun itimat ve huzur içinde büyüyeceği uygun ortamın sağlanması hayati değer taşıyor.