Menopozdan sonra düzenli kontrol şart

Ortalama 45-55 aralığı olan menopoz, bazen daha erken yahut geç yaşlarda da görülebilir. Adetten tam kesilmeden evvelki periyoda premenopoz denir. Bu periyotta de adet olunur ancak uzun yahut sık aralıklı kanamalar ile geçen bir periyottur. Yumurtalıklarda az da olsa yumurtlama işlevi vardır. Bu yüzden gelişen östrojen hormon eksikliği ile sistemsiz adet devri yaşanır. Bu periyot birkaç aydan birkaç yıla kadar farklılık gösterir.

Bedendeki östrojen düzeyinin azaldığına ait belirtiler

Öncelikle adet periyodunda düzensizlikler, kanama ölçüsündeki değişiklikler dikkat caziptir. Huzursuzluk, uykusuzluk, nöbetler halinde tanım edilen sıcaklık hissi, terleme, kilo alımı en sık yaşanan şikayetlerdir. Menopoz müddetinin ilerlemesiyle geçen vakitte kemik erimesi (Osteoporoz), genital bölgede kuruluk, kaşıntı, idrarda yanma, idrar kaçırma, cinsel münasebette zorlanma tanım edilen şikayetler ortasındadır. Azalan östrojen düzeyleri sıcaklık hissi, ansızın gelen terleme, yüzde kızarıklık hali üzere kişiyi huzursuz, mutsuz eden duygusal gerilim hali yaratır. Yaşadığı ortamın sıcaklığını azaltmak, duruma uygun giyinmek, medikal tedaviye uygun menopozun birinci yılarında olan bayanlara östrojen replasman tedavisi yapmak rahatlatabilir.

Menopozun tesirleri

Östrojen hormonu cilt, kemik, mesane, rahim, kalp damar yapısını da içine alan sistemler de olumlu tesirler sağlar. Eksikliği ile bir arada kemik yoğunluğunda azalma, incelme, kırıklar, uzunluk kısalığı, bel ağrıları yaşanabilir. İstatistiksel olarak bayanlarda kalp damar hastalıklarına rastlanma oranı menopozdan evvel erkelerden daha azdır. Bu devir östrojen düzeyinin azalması ile menopoz periyodunda bayanlar aleyhine artış gösterir.

Menopoz devrinin getirdiği öncelikle ruhsal şikayetler nedeniyle hayat konforu bozulduysa ve nispeten erken yaşta menopoz tanısı konulduysa hormon replasman tedavisi düşünülmelidir. Östrojenin ağızdan yahut lokal kullanımları mevcuttur. Bu tedavi sıcak basması, terleme, uykusuzluk, genital kuruluk, idrar yaparken ve cinsel ilgide zorlanma, kemik erimesi üzere sıkıntıları azaltır. Tedaviye bireye nazaran karar verilir. Göğüs kanseri, rahim kanseri, şiddetli hipertansiyon, kan pıhtılaşma problemleri, tromboz, emboli öyküsü olanlarda tercih edilmez.

Ömür şeklini değiştirmek, sigara içmemek, kilo vermek, antrenman yapmak, hobiler edinmek, aile ve arkadaşlık bağlantılarını geliştirmek bireyde ruhsal dertleri geri plana atmakta, hafifletmekte hayli tesirli olacaktır. Fitoöstrojen olarak isimlendirilen doğal östrojen kullanımları kelam bahsidir. Bunlar içinde isoflavinol, soya, blackcohosh bitki ekstreleri en sık bilinenlerdir, ayrıyeten kalsiyum, D vitamini, E vitamini, kolojen, ginseng kullanımları da tercih edilir.

Menopoz periyodunda vajinal kanama görülmesi, yumurtalıklarda görülen kistler, büyüyen myomlar, göğüste ele gelen kitle, bacak, bel ağrıları, varisler değerlendirilmelidir. Şikayet olmasa da senede bir kez denetim gerekir. Bu denetimlerde pap smear, ultrasonografi, göğüs ultrason ve/veya mamografi yapılır, kemik dansitometri aralığı şahsa nazaran karar verilir.