Geçmeyen adet sancıları hastalık habercisi olabilir

Bayan olmak zordur, bilhassa de adet dönemlerinde… Kasıktan karna hakikat yayılan keskin ağrı kimi vakit adet öncesinde kimi vakitse adetin birinci günlerinde kendini belirli eder. Birçok bayan için azaba dönüşen adet devri ağrıları, birden fazla vakit olağan karşılansa da bir hastalığın da belirtisi olabilir. Bayan Hastalıkları Uzmanı Op. Dr. Gamze Baykan, adet sancıları hakkında bilinmesi gerekenleri anlatarak tavsiyelerde bulundu.

Ruhsal ve genetik faktörlerle bağlantılı

Adet periyodunda; bazen kanamadan evvel başlayan, kanamanın ağır olduğu günlerde daha çok hissedilen, karında ve rahim bölgesinde kramplar halinde ortaya çıkan sancıya adet sancısı denir. Adet sancısı sırasında hissedilen kramplara; mide bulantısı, ishal, baş dönmesi, tansiyon düşüklüğü, çarpıntı, bel ve sırt ağrısı, yorgunluk, grip üzere hisler de eşlik edebilir. Bilhassa migreni olan hastalarda baş ağrılarında artış olabilir. Yeniden bu periyotta; iş ve toplumsal hayatı olumsuz etkileyen sonluluk, uykusuzluk ve konsantrasyon kaybı meydana gelebilir.

Yapılan araştırmalarda bayanların yüzde 50 – 60’ı adet devrinde şiddetli ya da hafif ağrı duyduğunu ve yaklaşık yüzde 25’i bu süreçte ömür kalitelerinin olumsuz etkilendiğini, öğrenciler ise okul muvaffakiyetlerinin düştüğünü söylemektedir. Bilhassa okul çağındaki genç kızlarda adet sancısı daha yaygın olarak görülür.

Adet periyodunda, rahim içerisindeki kanamanın denetimli bir biçimde atılması için rahim daralır ve burada üretilen prostaglandin ismi verilen kimyasallar kasılmalara yol açar. Buna bağlı olarak rahme giden kan akımı ve oksijen azalır, böylelikle ağrı hissedilir. Rahim kasılmaları, adet gören her bayanda olur lakin kimi bayanlar bu kasılmaları ağrı formunda hissederler. Bu farklılık kişinin ağrı algısı, toplumsal seviyesi ve eğitiminin yanı sıra ruhsal ya da genetik faktörlerle de alakalıdır.

Kimi bayanlarda gebelik ve emzirme sırasında değişen hormonlar nedeniyle, adet sancıları gebelikten çabucak sonraki periyotta azalma gösterebilir. Doğum yapma sayısı arttıkça ağrıların azalma mümkünlüğü da artar. Fakat çikolata kistine bağlı adet ağrıları olan bayanlarda bir mühlet sonra sancılar tekrar eski seviyesine çıkabilir.

Birçok kişi etrafından evlenince adet sancılarının geçeceği ile ilgili bilgiler duymuştur. İlerleyen yaşla birlikte sancı şiddeti ve sıklığı azalmaktadır lakin evlenince adet sancısının azalacağı yanlış bir bilgidir.

Adet sancılarının şiddeti denetim altına alınabilir

Ağrının sebebi ekseriyetle rahim bölgesine gereğince oksijen gitmemesi olduğundan, bölgedeki kan dolanımını hızlandıracak her şey adet sancısına âlâ gelecektir.

– Alt karına koyulan sıcak su torbaları,

– Sıcak bir yatakta uzanıp derin nefesler alarak tüm bedenini gevşetme,

– Bitki çayları tüketmek,

– B ve E vitaminleri ile magnezyum içeren destekler kullanmak,

– Kahve, kola, çay üzere kafein içeren içeceklerden uzak durmak,

– Tertipli yürüyüş, spor ve antrenman yapmak bunlardan bazılarıdır.

– Omega 3 desteği

Geçmeyen adet sancıları hastalık habercisi olabilir

Adetlerin oluşmasıysa birlikte ağrılar rastgele bir nedene bağlı olmadan yaşanabilmektedir. Doğal bir süreç olarak kabul edilen ve Primer Dismonere denilen bu ağrılar 20-25 yaşlarına kadar azalarak devam edebilmektedir. 20-30 yaşlarında ortaya çıkan ve artarak devam eden Sekonder Dismonere denilen ağrılara ise;

– Miyom,

– Rahim içini döşeyen ve her ay adetle birlikte dökülen tabakanın karın içinde öbür yerlere yerleşmesi,

– Yumurtalık kisti,

– Polip,

– Genital enfeksiyonlar,

– Servikal darlık,

– Rahim içi yapışıklık neden olabilir.

Ağrının gerçek nedenini ortaya koymak için jinekolojik muayenenin yanı sıra ultrasonografi, smear testi üzere tetkikler yapılmalıdır. Nedenin belirlenemediği durumlarda laparoskopik prosedürlerle karın içinde ağrıya sebep olabilecek rahatsızlıkların varlığı sorgulanmalıdır.

Şayet rastgele bir fizikî neden olmamasına karşın şiddetli adet sancıları devam ediyorsa ruhsal danışmanlık almak yararlı olur. Birçok araştırma ruhsal nedenlerin de adet sancısı üzerinde hayli fazla tesirli olduğunu gösteriyor. Bu nedenlerden kimileri; ruhsal ve cinsel problemler, gerilimli ömür ve sosyo-ekonomik durumun uygun olmamasıdır.