Boğaz’ın sularında düş vakti

Leyla Erbil, Tezer Özlü, İlhan Berk, Oktay Rifat üzere Türk edebiyatının kıymetli isimlerinden yola çıkarak stantlarını kurgulayan Borusan Contemporary bu kere Edip Cansever’in “Düş Suda” şiirinden ilham aldı. Şairin 1970 tarihli “Kirli Ağustos” kitabında yer alan 10 kıtalık şiirden esinlenen “Düş Suda” algı tecrübelerinin ve klasik yerin ötesine geçerek izleyiciye farklı bir görsel deneyim yaşatacak. Çünkü stant pandemi koşulları nedeniyle Borusan Holding Merkez Ofisi Perili Köşk’te konumlanan Borusan Contemporary’nin internet sitesi üzerinden 360 derece sanal cins ile gezilebilecek.

Necmi Sönmez

KAMUYA AÇIYOR

Düş Suda bu noktada, Artırılmış Gerçeklik (AR) ve Sanal Gerçeklik (VR) teknolojilerinin takviyesiyle kamusal alana taşınmış olacak. Standın teknik kısmına ek olarak sunduğu farklılık ise kentin farklı noktalarından deneyimlenebilecek olması… Avrupa Yakası’nın Boğaz çizgisinde belirlenen rotada Artırılmış Gerçeklik teknolojisiyle desteklenen Düş Suda Stant Rotası taşınabilir uygulaması aracılığıyla, izleyiciye şimdiki sanatın değerli yapıtlarını üç boyutlu izleme talihi tanıyor. Güney Koreli fotoğraf sanatkarı Boomoon’un, Boğaz’da Balık Oyunu No.8 isimli yapıtından alınan ilhâmla Perili Köşk’ün dış cephesi için standa özel hazırlanan projeksiyon yerleştirmesinin yanı sıra, VR teknolojisi aracılığıyla gerçekleştirilen tekrar üretim, sanatseverlere Boğaziçi’ni sanal olarak deneyimleme imkânı veriyor.

“AÇIK UÇLU” BİR STANT

Küratör Necmi Sönmez, stantta yer alan yapıtların hologram, ses yerleştirme, üç boyutlu ses çalışması üzere şimdiki vakte ilişkin farklı tekniklerle gerçekleştirildiğini aktardı. Tüm yapıtların şimdiki vakte ilişkin olduğuna dikkat çeken Sönmez, standın en değerli özelliğinin açık uçlu olduğunu, sanatkarların periyodun toplumsal, politik, ekonomik problemlerine cevaplar aradıkların söyledi. Yapıtların tamamının ise sipariş yoluyla üretildiğini ekleyelim.

Sönmez, standın İstanbul Boğazı’nın farklı noktalarına yerleştirilmiş uygulamalarla izleyiciyle açıldığını aktararak pandeminin getirdiği yeni sanatsal pratikler hakkında da konuştu: “Bir yıl ya da 6 ay evvel kamusal alanın dijital deneyimlerle sanata açılması ve izleyicinin farklı deneyimlerinin kazanması çok alışık olmadığımız bir durumdu. Ancak bu garip vakitlerin getiri olan deneysellik bizi farklı yere getirdi. Farklı perspektiflerde neredeyse tamamı dijital ortama taşınmış görsel deneyim zinciriyle karşılaşıyoruz. Bunlar üzerine düşünürken şiir çok hoş çıkış noktası oluyor. Edip Cansever çağdaş Türk şiirininen kıymetli isimlerinden. Çok farklı olarak geliştirdiği imge yapısı var. Biz bu imge yapısından yola çıkarak bu sergiyi oluşturduk.”

Kavramlar diyalog halinde

“Su”, “yansıma” ve “geçirgenlik” üzere kavramları Perili Köşk mimarisiyle üçlü diyalog halinde kurguladığını aktaran Sönmez, Düş Suda şiirinin stant için hazırladığı çıkış noktası şöyle anlattı: “Bu kısımlarda gerçekleştirilecek çalışmanın karakteri ve Boğaziçi’nin kenarındaki ekolojik ve biyotopların vurgulanması değerliydi. Bunları kurgularken katlar ortasında diyalog kurmaya çalıştım.”